دوره آموزشی کاربر ماساژ

اگر به هنر ماساژ علاقهمند هستید و میخواهید آن را بهصورت حرفهای یاد بگیرید، پیش از هر تصمیمی لازم است با آگاهی کامل مسیر خود را انتخاب کنید.
این مقاله با هدف آگاهی شما نوشته شده است تا پیش از ثبتنام در هر دوره آموزشی یا انتخاب آموزشگاه، اطلاعات کافی و درست در اختیار شما قرار دهد تا بتوانید بهترین تصمیم را برای آینده شغلی و هنری خود بگیرید.
یادگیری ماساژ، فقط آموختن چند تکنیک ساده نیست؛ بلکه پا گذاشتن در مسیر آموزش حرفهای ماساژ و شناخت بدن انسان است.
اگر قرار است زمان، انرژی و سرمایه خود را صرف یادگیری این هنر کنید، آگاهی از شیوه درست آموزش و انتخاب دوره مناسب، نخستین گام موفقیت شما خواهد بود.
آنچه در این مقاله میخوانید
Toggleماساژ چیست؟
ماساژ، مجموعهای از تکنیکهای دستوری است که بر روی بافت نرم بدن (و نه استخوان) انجام میشود و بر روی آن آثار مفیدی را بر جای میگذارد. این مهارت بسیار ارزشمندی است که با اهداف گوناگونی انتخاب و انجام میشود.
اما روش فراگرفتن این هنر ارزشمند بسیار حساس و مهم است؛ اما چرا؟
قبل از هر چیز اجازه دهید به این دو پرسش پاسخ دهیم:
سوال اول: چرا یاد گرفتن هنر و فنون ماساژ، ارزشمند است؟
ماساژورها (که البته بهتر است بگوییم ماساژیست؛ یعنی فرد ماساژ دهنده)، در واقع فرشتههای سلامتی جامعه هستند.
ماساژ با آثار و فایدههای گوناگونی که روی بدن انسان دارد، از بسیاری از بیماریها، دردها و آسیبها پیشگیری میکند و زندگی شادتر، سالمتر و باکیفیتتری را به ماساژ گیرنده هدیه میدهد.
سوال دوم: چرا روش یادگیری آن بسیار مهم و حساس است؟
ازآنجاییکه ماساژیست، قرار است مهارت خود را بر روی بدن انسان به کار بگیرد، اگر یادگیری این مهارتها و فنون به شیوه صحیح و کاملی انجام نشود ممکن است نتیجهای بر خلاف هدف و رسالت واقعی هنر ماساژ به دست بیاید.
در واقع ممکن است شخص آموزش ناقصی ببیند، تمرین کافی نکرده باشد و یا بهاندازه کافی دانش لازم در مورد بدن انسان را به دست نیاورده باشد و در نتیجه به فرد ماساژ گیرنده آسیب وارد شود.
به همین دلیل است که شیوه دریافت آموزش، فنون تدریس، فرد یا گروه آموزشدهنده و همچنین مرجع آموزشی ناظر بر دوره بسیار مهم و اثرگذار هستند.

دوره آموزشی کاربر ماساژ چیست؟
در سال 1392 شمسی با تلاش جمعی از اهالی خانواده ماساژ ایران، سازمان آموزش فنی حرفهای کشور دوره آموزشی کاربر ماساژ را تحت عنوان (آموزش حرفه یا شغل) به لیست دورههای آموزشی خود اضافه کرد.
این دوره تا آن زمان کاملترین دوره آموزشی بود که برای ورود افراد به دنیای ماساژ طراحی شده بود. سرفصلهای آموزشی وسیع و مختلفی برای انتقال هرچه بیشتر دانش و مهارت مورد نیاز به هنرآموز در این دوره پیشبینی شد. جزئیات دقیق محتوای آموزشی این دوره در (استاندارد آموزشی) ویژه دوره عمومی کاربر ماساژ طراحی شد و در دسترس عموم قرار گرفت. در ادامه این مقاله توضیحات بیشتری در مورد استاندارد آموزش کاربر ماساژ خواهم داد.
چه افرادی به دوره آموزشی کاربر ماساژ نیاز دارند؟
این دوره به صورتی طراحی شده است که مناسب این افراد باشد:
- هیچ آشنایی قبلی باهنر ماساژ ندارند.
- قصد دارند با یادگیری این مهارت، درآمدزایی کرده و بهصورت حرفهای در ماساژ مشغول به فعالیت باشند.
- قصد دارند مجوز فعالیت (گواهینامه صلاحیت فردی) معتبری برای فعالیت حرفهای خود دریافت کنند.
- قصد دارند یک مرکز ماساژ آرامشبخش تأسیس کنند و بهصورت قانونی جواز کسب دریافت کنند.
- در آن شرکت کنند و به اهداف خود برسند.
این دوره در زمان طراحی (1392) کاملترین دوره طراحی شده تا آن زمان در ایران بود. اما بهمرورزمان نیاز به برخی از بهروزرسانیها در دوره کاربر ماساژ ضروری به نظر میرسید. چرا که شرایط جامعه دائماً در حال تغییر است و قطعاً دوره کاربر ماساژ هم برای حفظ کارایی لازم داشت که همگام با جامعه تغییر کند و بهروزرسانی شود. در ادامه این مقاله توضیحات مهمی در این باره خواهم داد.
مدتزمان تدریس (ساعات تدریس) چقدر است؟
بر طبق استاندارد آموزشی کاربر ماساژ، این دوره بهصورت عمومی (حدود 10 نفر) طی 60 ساعت برگزار میگردد.
برگزاری این دوره بسته به تعداد و فاصله جلسات معمولاً بین یک تا دو ماه به طول میانجامد. این مدت به موارد دیگری از جمله تعداد روزهای تدریس، تعداد ساعات هر جلسه، حجم محتوای آموزشی و مهارت تدریس مربیان هم وابسته است.
در پایان دوره کاربر ماساژ چه مدرکی یا گواهینامهای دریافت میکنم؟

پس از اتمام دوره کاربر ماساژ، هنرآموز برای شرکت در آزمون تئوری به سازمان فنی حرفهای معرفی میگردد و از طریق درخواست در وبسایت سازمان (توسط آموزشگاه انجام میشود) یک نوبتِ شرکت در آزمون به هنرآموز اختصاص داده میشود.
- آزمون تئوری کاربر ماساژ در بیشتر شهرها و استانهای ایران بهصورت مجازی و در مرکز آزمون آنلاین سازمان فنی حرفهای برگزار میشود.
- نمره مورد نیاز برای قبولی در این آزمون که شامل 40 پرسش چهارگزینهای بوده و 45 دقیقه زمان پاسخگویی آن است 50 از صد نمره میباشد.
- در صورت عدم قبولی در آزمون تئوری، هنرآموز یکبار دیگر اجازه شرکت در آزمون را دارد.
- در صورت دریافت نمره قبولی در آزمون، برای نوبت شرکت در امتحان عملی ماساژ اختصاص داده میشود.
- هنرآموز برای قبولی در آزمون عملی نیز (آزمون عملی بهصورت حضوری برگزار میشود) دو بار فرصت دارد.
- در نهایت حدود پانزده الی بیست روز پس از قبولی در آزمون عملی، گواهی صلاحیت فردی هنرآموز بهصورت اختصاصی در وبسایت رسمی سازمان آموزش فنی حرفهای بارگذاری میشود.
- این گواهی بهعنوان مجوز معتبر اشتغال به حرفه ماساژ در ایران قابلاستفاده است. همچنین قابلیت ترجمه با مهر دادگستری در دارالترجمههای رسمی برای استفاده بهعنوان رزومه کاری در کشورهای دیگر را دارد.
- در برخی از کشورها حتی با استفاده از همین گواهی امکان اشتغال به حرفه ماساژ میسر خواهد بود.
نمره قبولی در آزمون فنی حرفهای چگونه محاسبه میشود؟
هنرآموز میبایست برای دریافت گواهی صلاحیت فردی در دو آزمون تئوری و عملی شرکت کند.
- نمره تئوری دریافت شده در 25 درصد ضرب میشود
- نمره عملی دریافت شده در 75 درصد ضرب میشود
- دو عدد بهدستآمده با هم جمع میشوند
- برای قبولی نهایی، مجموع این دو عدد میبایست از عدد هفتاد و شش بالاتر باشد.
چه کسی دوره کاربر ماساژ فنی و حرفه ای را تدریس میکند؟
این دوره توسط آموزشگاههای آزاد فنی حرفهای برگزار میشود. هر آموزشگاه باتوجهبه قوانین فعلی میتواند مربی خود را انتخاب کند و تدریس دورههای آموزشی را به او بسپارد.
در آموزشگاههای حس هفتم، کدام مدرسین فعالیت میکنند؟
- دکتر هادی فخاری (فیزیولوژیست ورزشی – دانشگاه اصفهان)
- سعید بخشنده (کارشناس تربیتبدنی – دانشگاه شهید بهشتی/دانشگاه اصفهان)
- سروش فرد (کارشناس ارشد آسیبشناسی ورزشی – دانشگاه تهران)
- صدرا عمادزاده (کارشناس ماساژ و کارشناس ارشد حرکات اصلاحی – دانشگاه صفاهان)
- سمانه بدویی (کارشناس زیستشناسی – دانشگاه فلاورجان)
- مسعود خسروی (کارشناسی ارشد فیزیولوژی ورزشی _ دانشگاه شهرکرد)
- مهسا امینی (کارشناسی مهندسی پزشکی _ دانشگاه فناوری عالی سپاهان)
- لنا سلطانی (کارشناسی مهندسی معماری _ دانشگاه نجف آباد)
استاندارد آموزشی در سازمان فنی حرفهای
هر دوره آموزشی که در سازمان آموزش فنی حرفهای تعریف میشود، دارای یک استاندارد اختصاصی است. این استاندارد، اطلاعات کاملی در مورد دوره آموزشی، سرفصلهای مربوط به آن، زمانبندی تدریس سرفصلها و غیره را در برمیگیرد و آموزشگاههای آزاد فنی حرفهای موظف هستند بر اساس این استاندارد دورههای آموزشی را برگزار کنند. دوره کاربر ماساژ هم از این قاعده جدا نیست و یکی ازدوره های استاندارد ماساژ در فنی حرفه ای است.
هدف استاندارد آموزش کاربر ماساژ چیست؟
هدف این دوره آموزشی، تربیت افرادی است که بتوانند بهصورت حرفهای از هنر ماساژ کسب درآمد کرده و با رعایت موارد ایمنی، ضمن حفظ سلامت خود و مراجعهکننده، تکنیکهای ماساژ را بهصورت اصولی بر روی بدن افراد انجام دهند.
سرفصلهای استاندارد کاربر ماساژ کدام هستند؟
- مبانی و تاریخچه (هنرآموز با تاریخ ماساژ در ایران و جهان آشنا میشود و مهمترین اصول و قواعد این هنر را فرامیگیرد)
- ممنوعیتها (برای حفظ سلامتی مراجعهکننده بسیار مهم است که کاربر ماساژ تمامی موارد ممنوعیت ماساژ را با جزئیات دقیق بداند).
- ارگونومی و آسیبهای شغلی (آموزههای این سرفصل کمک میکند کاربر ماساژ سلامتی خود را بهخوبی حفظ کند و از آسیب دور بماند).
- بهداشت و ایمنی (ازآنجاییکه کاربر ماساژ با انسانها سروکار دارد، یقیناً رعایت موارد بهداشتی بسیار مهم و اثرگذار است که تمامی این موارد را در این سرفصل آموزش میبیند).
- اخلاق حرفهای (دانستن اصول اخلاقی در هر حرفهای بسیار مهم است. برای کسی که قرار است هنر ماساژ را بهصورت حرفهای انجام دهد نیز شناخت اصول اخلاقی مرتبط باهنر ماساژ بسیار ضروری خواهد بود تا بتواند تعامل سالم و موفقی با مخاطب داشته باشد که در این فصل آن را فرامیگیرد).
- آناتومی (دانش آناتومی، هنر آموز را با ساختار قسمتهای متفاوت بدن انسان آشنا میکند. تدریس این سرفصل در دوره کاربر ماساژ بسیار مهم است. بهویژه آناتومی استخوان، مفاصل و عضلات بدن)
- فیزیولوژی (دانش فیزیولوژی هنرآموز را با شیوه عملکرد ارگانها و سلولهای بدن انسان آشنا میکند. سرفصل فیزیولوژی هم یکی از مهمترین سرفصلهای دوره کاربر ماساژ به شمار میرود).
- آمادگی جسمی (برای شخصی که بهصورت حرفهای به ماساژ میپردازد ضروری است که خود از وضعیت جسمانی مناسبی برخوردار باشد و بداند برای آماده نگهداشتن جسم خود، به کدام روشهای تمرینی نیازمند است. این اطلاعات در سرفصل آمادگی جسمانی به هنرآموز منتقل میشود).
- آمادگی ذهنی (تعامل موفق با انسانها از اهداف یک کاربر ماساژ است و به همین دلیل قبل از هر چیز نیازمند ذهنی سالم است. مهارت مراقبت و ارتقای ذهن در این فصل به هنرآموز منتقل میشود).
- شناخت سبکها (در این سرفصل، هنرآموز با سبکهای رایج و شناخته شده ماساژ در جهان آشنا میشود. این آشنایی مسیر آینده هنرآموز را روشنتر میکند و شانس انتخابهای درست در مسیر آینده و موفقیت شغلی شخص را بالا میبرد).
- شناخت تجهیزات و ابزار (در هر حرفهای تجهیزات و ابزار تخصصی مربوط به آن حرفه وجود دارد و هنر ماساژ هم از این قاعده مستثنی نیست. در این فصل هنرآموز کاربرد تجهیزات تخصصی ماساژ را فرامیگیرد و در آینده بر اساس نیاز خود از آنها استفاده خواهد کرد).
- تکنیکهای ماساژ (در بخش عملی، هنرآموز تکنیکهای سبک اصیل و معتبر ماساژ روسی را فرامیگیرد. یادگیری کامل این تکنیکهای عملی نیازمند تمرین مستمر است و گروه حس هفتم شیوههای نوین و خلاقانهای از تمرینات عملی را برای افزایش هرچه بیشتر یادگیری در هنرآموز برگزار مینماید).
- پروتکلهای ماساژ (اگر تکنیکهای ماساژ را بهعنوان حروف الفبا در نظر بگیریم، هنرآموز باید بتواند با این حروف جملههای زیبا بنویسد. پروتکلهای ماساژ در واقع این توانایی را به هنرآموز خواهد داد).
در این مقاله سعی شده تا با ساختار و هدف دوره آموزشی کاربر ماساژ آشنا شویم. اما شیوه برگزاری این دوره در آموزشگاههای مختلف بسیار متفاوت است.
تفاوتهای شیوه برگزاری دوره آموزش کاربر ماساژ در آموزشگاه های مختلف
- مدرسین آموزشگاه چه افرادی هستند؟
- جزوات مورد استفاده آموزشگاه به چه صورت و توسط چه افرادی تهیه شدهاند؟
- هرکدام از سرفصلها با استفاده از کدام روشهای تدریس به هنرآموز منتقل میشود؟
- از چه روشهایی جهت تدریس سرفصلهای تئوری استفاده شده است؟
- شیوههای تمرینات عملی و ماندگارسازی مهارتهای حرکتی چیست؟
- آیا پیشآزمونهای مناسبی برای آمادهسازی هنرآموز در آزمونهای اصلی طراحی و برگزار میشوند؟
- پس از پایان دوره آموزشی، هنرآموز برای موفقیت در بازار کار چگونه پشتیبانی میشود؟
تجربه نویسنده و موسس تیم آموزشی حس هفتم
از سال 1395 در گروه آموزشی حس هفتم، بارها دوره کاربر ماساژ را برگزار کردهایم. از سال دوم متوجه شدیم که یک جای کار میلنگد!
به نظر میرسید هنرآموزان دوره گرچه تمام سرفصلها را مطابق استاندارد و یا حتی فراتر از استاندارد آموزشدیدهاند اما باز هم برخی از آنها در بازار کار، موفقیت و کارایی لازم را ندارند.
با برگزاری جلسات هماندیشی و اتاق فکر، به دنبال عامل اصلی این ناکارآمدی گشتیم و سرانجام مشکل اصلی پیدا شد.
سرفصل کاربر ماساژ در سال 1392 طراحی شده بود و نیازهای کاربر حرفهای ماساژ را در آن زمان برطرف میکرد اما جامعه مخاطبان ماساژ همراه با پیشرفتهای تکنولوژیک و همچنین تغییرات اقتصادی و غیره همواره در حال تغییر بود.
حالا کاربران حرفهای ماساژ به تواناییهای تازهای نیاز پیدا کرده بودند؛ با بررسی مشکلات افرادی که در بازار کار به نتیجه دلخواه خود نرسیده بودند، سرفصلهای تازهای را به مجموعه آموزشها اضافه کردیم و بهمرورزمان تمامی مهارت های مورد نیاز هنر آموز را با آموزش های افزوده و شیوه های تمرینی جدید به او انتقال دادیم.
تغییر شیوههای تمرین
در اولین قدم شیوههای تمرینی را در دوره آموزشی جامع کاربر ماساژ در اصفهان گروه حس هفتم تغییر دادیم.
متوجه شدیم که شیوههای تمرین قدیمی، مهارتها و تکنیکهای ماساژ را بهاندازه کافی در سیستم عصبی عضلانی هنرآموز، پایدار و نهادینه نمیشود. در نتیجه روشهای تازه و متنوع تمرینی را برای دوره کاربر ماساژ طراحی کردیم (با استفاده از دانش یادگیری و رفتار حرکتی)
در مجموع با شش شیوه تمرینی متفاوت، هنرآموز را در شرایط و محدودیتهای متنوعی قرار میدهیم که کمک میکند شخص برای رفع محدودیتها درگیر روشهای خلاقانه شود و درعینحال با حضور مربی از چهارچوب و اصول خارج نخواهد شد. در ادامه به کمک این شیوههای تمرینی تکنیکها و پروتکلهای ماساژ در بدن هنرآموز شکلگرفته و ماندگار خواهد شد.درعینحال با حضور مربی از چهارچوب و اصول خارج نخواهد شد. در ادامه به کمک این شیوههای تمرینی تکنیکها و پروتکلهای ماساژ در بدن هنرآموز شکلگرفته و ماندگار خواهد شد.
آزمونهای مستمر، پیش از آزمون رسمی سازمان آموزش فنی حرفهای

در بروز رسانیهای جدید گروه حس هفتم، هنرآموز در مهارتهای مختلف سنجیده میشود.
سنجشهای بصری، آزمونکها و آزمونهای متنوع قبل از آزمون رسمی سازمان آموزش فنی حرفهای، هنرآموز، مربی و گروه آموزشی را از میزان یادگیری مطلع میکند.
در نتیجه هنرآموز با آرامش بیشتری در آزمون شرکت خواهد کرد و گروه آموزشی هم در صورت نیاز اصلاحات لازم را قبل از آزمون رسمی انجام خواهد داد.
سخن پایانی
دوره آموزشی کاربر ماساژ، نقطهی شروعی برای ورود به دنیای حرفهای ماساژ است.
دورهای که با هدف تربیت افرادی آگاه، دقیق و مسئول طراحی شده تا بتوانند به شکلی اصولی و علمی، هنر ماساژ را بر بدن انسان اجرا کنند و هم به سلامت خود و هم دیگران خدمت نمایند.
در این مقاله دیدیم که:
- یادگیری هنر ماساژ تنها با آموزش صحیح و تمرین اصولی نتیجهبخش است.
- استاندارد آموزشی سازمان فنی و حرفهای مسیر مشخصی برای این یادگیری تعیین کرده است.
- انتخاب آموزشگاه و مربی آگاه، تأثیری مستقیم بر میزان موفقیت هنرآموز دارد.
- گروه آموزشی حس هفتم با بهرهگیری از تجربهی سالها آموزش عملی، روشهای نوینی را برای ارتقای یادگیری و پایداری مهارتها طراحی کرده است.
اگر شما هم میخواهید این مهارت ارزشمند را بهصورت حرفهای یاد بگیرید و از آن در مسیر رشد شغلی و شخصی خود بهره ببرید، توصیه میکنم پیش از هر اقدامی با مشاوران ما در حس هفتم گفتوگو کنید تا بهترین مسیر آموزشی را متناسب با هدفتان انتخاب کنید.
درباره سعید بخشنده
کارشناس تربیت بدنی، مدرس، محقق، کارافرین و تولید کننده در حوزه سلامتی، مانیپولاسیون و ورزش
نوشته های بیشتر از سعید بخشنده
دیدگاهتان را بنویسید