ماساژ پر فشار چگونه اثر میکند؟

اگر از یک ماساژیست ایرانی بپرسید که پرطرفدارترین سبک‌های ماساژ در میان ایرانیان کدام است، ماساژ پر فشار یا دیپ قطعاً جزو اولین پاسخ‌های او خواهد بود.
گرچه ماساژ پر فشار گزینه‌ی مناسبی برای همه افراد نیست، اما خصوصاً در میان ایرانیان طرفداران بسیار زیادی دارد!

این استقبال بالا باعث می‌شود که افراد زیادی به یادگیری و انجام‌دادن این نوع از ماساژ علاقه‌مند شوند.

اما باید بدانید که تکنیک‌های ماساژ پر فشار به دو شرط می‌توانند مفید باشند:
1- به‌ شیوه صحیح اجرا شوند (در غیر اینصورت ممکن است ماساژیست آسیب ببیند).
2- برای مراجع (کلاینت) انتخاب درستی باشد (در غیر اینصورت ممکن است ماساژ گیرنده آسیب ببیند).

مکانیزم اثر ماساژ پر فشار

ماساژ پر فشار چگونه اثر میکند؟ در ویدئوی زیر دکتر هادی فخاری توضیح می دهد:

ماساژ پر فشار چیست؟

شامل دست‌ورزی لایه‌های عمیق از بافت‌های عضلانی در بدن مانند بافت‌های حمایتی که مفاصل را تشکیل می‌دهند است. 

در مقایسه با ماساژهای کم‌ فشارتر مانند، ماساژ سوئدی، دارای ریتم کندتر و پایدارتر و محکم‌تر است. 

این نوع ماساژ بیشتر بر روی گروه‌های عضلانی بزرگ‌تر مانند کمر، لگن (سرینی)، سرشانه، عضلات ران و ساق انجام می‌شود.

این سبک ماساژ در اواخر قرن 19 در سراسر ایالات متحده و کانادا بیشتر مورد توجه قرار گرفت و تا به امروز توجه  علاقه‌مندان زیادی را به خود جلب کرده است.

8 مورد از بهترین فواید سبک ماساژ پر فشار

1– تسکین دردهای مزمن کمر

در یک مطالعه دو نوع مختلف ماساژ (ماساژ پر فشار) و ماساژ درمانی برای درد مزمن کمر به مدت ده جلسه و هر جلسه سی دقیقه  بکار گرفته شد. 

در نوع درمانی بیشتر از تکنیک‌های سایشی استفاده شد، درصورتی‌که در نوع ماساژ پر فشار از فشارهای مورب (مایل) و به‌صورت ترکیبی استفاده شد. هیچ یک از شرکت‌کنندگان در این دوره مطالعه از درمان دیگری استفاده نکردند.

بعد از بررسی و روش‌های آماری متعدد نشان داده شد  ماساژ پر فشار درمان زودتر و  بهبود بیشتری برای بیماران به وجود می‌آورد. 

همچنین مطالعاتی در سال 2017 نشان می‌دهد که ماساژ پر فشار برای درمان اسپوندیلیت که یک نوع آرتریت است مؤثر بوده است.

2- کمک به کاهش فشارخون

بسیار جالب است که پزشکان دریافتند که ماساژ پر فشار بر روی کاهش فشارخون سیستولیک و دیاستولیک و فشار متوسط شریانی در افراد مبتلا به فشارخون بالا مؤثر است. 

در یک مطالعه که شامل 263 داوطلب با سن متوسط 48 سال که دارای اسپاسم عضلانی و فشار خون بودند استفاده از ماساژ پر فشار مورد بررسی قرار گرفت و و برای هر بیمار بین 45 تا 60 دقیقه از این نوع ماساژ قبل از درمان دارویی انجام شد. 

نتایج نشان داد به طور کلی کاهش  4/10mm/gh (میلی لیتر جیوه) فشار سیستولیک و 3/5 mm/gh (میلی لیتر جیوه) فشار سیستولیک و 8/10 ضربه در هر دقیقه بعد از درمان دارویی به جود آمد.

3–کاهش استرس و اضطراب

این نوع از دست ورزی، با تحریک جریان خون و از بین بردن تنش های عضلانی و آزاد سازی هورمون‌های سرخوشی و شادی مانند سروتونین و اکسی‌تونین بر افراد مضطرب تاثیر گذار است.

استرس و اضطراب به طور کلی باعث تضعیف سیستم ایمنی بدن و مشکلات قلبی عروقی  می‌شود که با افزایش هورمون اکسی‌توسین در حین ماساژ پر فشار شاهد بهبود افراد مضطرب خواهیم بود.

4- از بین بردن جای زخم

ماساژ پر فشار می‌تواند باعث محکم‌تر شدن بافت عضلانی و ازبین‌رفتن جای زخم و اسکار به سبب بالا کشیده‌شدن بافت پوست شود.

5- بهبود عملکرد ورزشی

مطالعات نشان می‌دهد که ماساژ بافت عمیق تأثیر زیادی بر  دفع مواد زائد و مخصوصاً اسید لاکتات دارد و در درمان شروع دردهای با تأخیر، خستگی عضلانی و  آسیب‌های ورزشی به کار می‌رود. 

همچنین تأثیرات روحی و روانی برای دستیابی به تمرکز و اعتمادبه‌نفس به‌وسیله این نوع ماساژ وجود دارد.

6- کمک به کاهش درد زایمان

تحقیقات نشان می‌دهد ماساژ در دوران بارداری باعث کاهش اضطراب و دردهای پا و کمر همچنین باعث کاهش افسردگی بعد از زایمان می‌شود. 

باتوجه‌به نتایج حاصل از یک تحقیق مادرانی که در دوران بارداری ماساژ دریافت کردند به طور قابل‌توجهی دارای درد کمتری بودند و همچنین نیاز کمتری به دارو داشتند. 

با افزایش سطح کورتیزول پس از دریافت ماساژ و بهبود جریان خون زنان باردار خطر زایمان زودرس نیز تا حد زیادی کاهش پیدا می‌کند.

7-  ابتلای به آرتروز را کاهش می‌دهد.

ماساژ باعث ازبین‌رفتن درد مفاصل و آرتریت‌های مزمن می‌شود. ماساژ پر فشار در مقایسه با ماساژهای سبک‌تر باعث کاهش التهاب تاندون‌ها شده و ازاین‌رو به کاهش ابتلا به آرتروز منجر می‌شود.

8-  بهبود درد شانه و گردن

طبق نظرسنجی‌های انجام شده در سراسر جهان اختلالات اسکلتی – عضلانی یکی از شایع‌ترین دردها در افراد بزرگسال است که بین 20 تا 50 درصد از جمعیت جهان را درگیر کرده است. 

یافته‌های مورد بررسی در سال 2017 نشان می‌دهد ماساژ پر فشار باعث آزادسازی گرفتگی عضلات گردن و شانه و همچنین دامنه حرکتی ازدست‌رفته را باز می‌گرداند.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که ماساژ پر فشار موجب تسکین دردهای گردن و شانه اغلب در زمانی که این دردها مزمن و به‌صورت طولانی هستند می‌شود.

مناسب‌ترین افراد برای دریافت ماساژ پر فشار

• ورزشکاران؛

• افراد با اسپاسم عضلانی زیاد؛

• افرادی که آستانه تحمل درد بالا دارند؛

• افرادی که نیاز به کار کردن روی نقاط ماشه‌ای (تریگرپوینت) دارند.

عوارض و خطرات ماساژ پر فشار

• به‌هرحال این سبک ماساژ با همه فوایدی که دارد مناسب همه افراد نیست و بسیار مهم است که شما این ماساژ را از یک فرد حرفه‌ای و آموزش‌دیده دریافت کنید.

• اگر شما اخیراً عمل جراحی انجام داده‌اید، از آسیب‌های عصبی رنج می‌برید، پوکی‌استخوان دارید، دارای واریس شدید هستید، التهاب شدید یا عفونت در بدن دارید، اخیرا سکته قلبی یا مغزی داشته‌اید و یا جزو دسته افراد لاغر اندام هستید و یا به هرگونه بیماری قلبی، عروقی مبتلا هستید، این ماساژ برای شما مفید نخواهد بود و باعث آسیب بیشتر به شما می‌شود.

با توجه به شرایط ذکرشده، استفاده از این نوع ماساژ می‌تواند خطرآفرین باشد؛ به‌خصوص برای افراد سالمند که حساسیت‌های جسمی بیشتری دارند. در چنین مواردی، آشنایی با اصول صحیح و ایمن ماساژ اهمیت بالایی دارد که در مقاله ماساژ درمانی برای سالمندان به‌طور کامل توضیح داده شده است.

• اگر باردار هستید حتماً قبل از دریافت ماساژ پر فشار موضوع را به پزشک خود اطلاع دهید و از وی مشورت بگیرید.  قابل توجه است که  اگر این نوع از ماساژ توسط افراد مبتدی و آموزش ندیده انجام شود منجر به افزایش درد، کبودی و التهاب می‌شود.

در برخی دردهای مزمن ناحیه پا، از جمله خار پاشنه، انتخاب نادرست نوع ماساژ می‌تواند باعث تشدید علائم شود؛ به همین دلیل شناخت دقیق این عارضه پیش از هر مداخله درمانی ضروری است.

حال  یک سؤال کلی مطرح می شود…

باتوجه‌ به اینکه  این سبک، برای همه افراد مناسب نیست کدام گزینه از سبک‌های ماساژ می‌تواند مناسب اکثر افراد جامعه باشد؟

در پژوهش‌های بعدی به بررسی ماساژ سوئدی که نیاز به اجرا باتجربه بالا و تکنیک‌های تخصصی پر فشار ندارد می‌پردازیم.

جمع‌بندی و سخن پایانی

ماساژ پر فشار یک سبک ماساژ با تکنیک های ویژه که به دلایلی  که مورد بررسی قرار گرفت در جوامع مختلف بسیار محبوب و پر طرفدار شده است. 

مهمترین فواید ماساژ بافت عمیق کمک به تقویت سیستم ایمنی از طریق کنترل فشار خون و تاثیر بر عضلات نواحی اندام‌های بدن است که از این طریق باعث پیشگیری از خیل عظیمی از بیماری‌ها می‌شود.

این سبک ماساژ این روزها با بسیاری از بیماری‌ها مقابله می‌کند. شاید با آگاهی از فواید ماساژ پر فشار شما هم علاقه‌مند به یادگیری و یا دریافت این سبک از ماساژ باشید.

محقق: آقای سروش فرد

عضو تیم تحقیقاتی گروه حس هفتم.